Tweede Kamer debatteert over het jonge kind: aanmeldplicht, kinderopvang en voorschool.

Tweede Kamer debatteert over het jonge kind: aanmeldplicht, kinderopvang en voorschool.

Op woensdag 11 november sprak de Tweede Kamer voor het eerst in lange tijd in een debat over kinderen van nul tot zes jaar. Staatssecretaris Tielen (Onderwijs) en minister Aartsen (Werk en Participatie) waren samen bij het debat. Daarmee kwamen kinderopvang, voorschool en de eerste jaren van de basisschool in één debat bij elkaar. 

De belangrijkste onderwerpen waren: 

• Nieuwe aanmeldplicht voor vierjarigen 

• Het aantal kinderen dat naar de voorschool gaat. 

• Kinderen die al op jonge leeftijd buiten de boot vallen. 

• De nieuwe manier waarop de kinderopvang wordt betaald. 

In dit artikel lees je wat er is besproken. 

Onze oproep: maak samen opgroeien de norm 

Ouders & Onderwijs stuurde samen met Ieder(in), Balans en negen andere organisaties een brief aan de Tweede Kamer. In de brief vroegen we om een inclusieve start en te zorgen dat alle kinderen samen kunnen opgroeien. 

Kinderen met een beperking, een langdurige of chronische ziekte of neurodivergentie komen nu vaak al op jonge leeftijd in aparte voorzieningen terecht. Soms kunnen zij zelfs helemaal niet meer naar de opvang of school. 

Aanmeldplicht vanaf vier jaar: wat lost dat op? 

Het kabinet wil dat ouders hun kind aanmelden bij een basisschool als het vier jaar wordt. Dit wordt een aanmeldplicht. Het is geen leerplicht. Dat betekent dat kinderen nog niet verplicht naar school hoeven. 

Verschillende politieke partijen hadden vragen over dit plan: 

• SGP, PVV en PRO vroegen welk probleem hiermee wordt opgelost. Nu gaat al 98 procent van de vierjarigen al naar school. 
• PRO is bang dat kinderen die nog niet klaar zijn voor school hierdoor juist problemen krijgen. 

Ook wij schreven in onze brief dat een aanmeldplicht niet voorkomt dat kinderen uitvallen. 

De staatssecretaris denkt dat de aanmeldplicht wel kan helpen. Scholen kunnen kinderen dan beter overdragen en op tijd extra hulp regelen. 

Kinderen die al jong een andere voorziening nodig hebben 

In het debat ging het ook over kinderen die op jonge leeftijd niet meer naar de opvang of school kunnen en zijn uitgevallen. 

Kamerleden maakten zich vooral zorgen over twee dingen: 

• CDA en PRO maken zich zorgen over het groeiende aantal kleuters in het speciaal (basis)onderwijs.   
• PRO wil meer begeleiding in de kinderopvang, zodat kinderen met een ondersteuningsbehoefte daar niet worden uitgesloten. 

De minister gaf aan dat dit lastig is. Onderwijs, kinderopvang en zorg hebben namelijk allemaal hun eigen regels. Het kabinet onderzoekt hoe dit beter op elkaar kan aan kan sluiten.  

Voorschool: nog niet genoeg peuters doen mee 

Ongeveer driekwart van de peuters die baat hebben bij voorschoolse educatie, gaat ook echt naar de voorschool. Voorschoolse educatie helpt jonge kinderen bij hun ontwikkeling en bereidt hen voor op de basisschool. 

De politieke partijen denken verschillend over hoe meer kinderen kunnen meedoen: 

• De VVD wil dat deelname verplicht wordt. De staatssecretaris voelt daar niets voor en zet liever in op gesprekken met ouders.  
• D66 wees op de eigen bijdrage, die vooral ouders afschrikt die gedupeerd zijn door de toeslagenaffaire 

Het kabinet start een experiment met groepen waarin peuters en kleuters samen zitten. Zo wil het leren hoe de overstap naar de basisschool soepeler kan verlopen 

Werkende ouders en uitval van lessen 

De VVD vroeg aandacht voor ouders die steeds vaker een vrije dag moeten nemen omdat hun kind onverwacht thuis is, door studiedagen of een zieke leraar zonder vervanger. 

De staatssecretaris herhaalde dat scholen bij onverwachte lesuitval een vervangend programma moeten bieden. Hoe een school dat doet, hoort in de schoolgids te staan.   

Nieuwe manier om kinderopvang te betalen 

Er wordt al jaren gesproken over een nieuwe manier om de kinderopvang te betalen. Minister Aartsen wil dat de kinderopvang straks rechtstreeks betaald wordt vanuit de overheid, in plaats van via een toeslag aan ouders. Voor werkende ouders zou de kinderopvang daarmee bijna gratis worden. Ook hoeven ouders in dit systeem niet meer bang te zijn voor terugvorderingen. 

Ouders & Onderwijs steunt dit nieuwe stelsel. Voor het debat riepen we samen met 34 andere organisaties het kabinet en de Kamer op om:  

• het wetsvoorstel zonder verder uitstel door te zetten;  
• het geld dat ervoor is toegezegd te behouden;  
• vast te houden aan invoering op 1 januari 2029.