Knelpunten voor mbo-studenten die achttien worden.

Knelpunten voor mbo-studenten die achttien worden.

De overgang van 17 naar 18 jaar kan voor mbo-studenten een kwetsbare periode zijn. Je wettelijke positie verandert wanneer je 18 wordt en er zijn veranderingen in de manier waarop ondersteuning en zorg geregeld zijn. 

Daarnaast zien veel ouders dat de overgang naar het mbo ook een verandering brengt in ouderbetrokkenheid. De meeste studenten beginnen rond hun 16e aan een mbo-opleiding. Veel van hen komen rechtstreeks van het vmbo, de havo of het praktijkonderwijs. Daar zijn leerlingen (en ouders) vaak gewend aan intensieve begeleiding en actieve betrokkenheid van hun ouders. 

De verandering in ouderbetrokkenheid, in combinatie met de overgang naar 18 jaar, kan voor deze studenten voor knelpunten zorgen wanneer zij niet de juiste ondersteuning vinden of krijgen. 

De overgang van 17 naar 18 jaar 

Wanneer een student 18 jaar wordt, verandert hun wettelijke positie en worden ze gezien als wettelijk zelfstandig. Deze wettelijke zelfstandigheid betekent alleen niet dat een student ook meteen zelfstandig kan omgaan met alle verantwoordelijkheden die daarbij komen kijken. 

Ze kunnen bijvoorbeeld nog ondersteuning nodig hebben bij financiën, wonen of het mentale welzijn. Op het mbo wordt vaker van studenten verwacht dat zij zelf actie ondernemen en hulp vragen als dat nodig is. Dat kan lastig zijn voor studenten die nog niet goed weten wanneer of bij wie ze hulp moeten vragen. 

Daarom is het goed om juist meer zicht te hebben op deze groep, om te voorkomen dat deze knelpunten groter worden en leiden tot uitval.  

MBO- studenten met een ondersteuningsbehoefte 

Deze knelpunten worden vooral zichtbaar wanneer het gaat over mbo-studenten met een ondersteuningsbehoefte die met deze wettelijke verandering te maken krijgen. Het Nederlands Jeugdinstituut heeft deze groep in een verkenning onderzocht. Ouders & Onderwijs werkte mee aan het onderzoek.  

Uit het onderzoek van het NJi bleek dat ruim een kwart van de mbo-studenten een extra ondersteuningsbehoefte heeft. Bij sommige studenten is die behoefte al bij de aanmelding bekend, bijvoorbeeld door een chronische ziekte of handicap. Bij andere studenten ontstaan problemen pas tijdens de opleiding. 

Wat kunnen scholen doen? 

De verkenning van het NJi noemt vier belangrijke aandachtspunten voor mbo-scholen:

• Betrek ouders en andere steunfiguren
  Betrek bij de start van de opleiding waar mogelijk ouders of andere mensen die belangrijk zijn voor de student en stimuleer ook daarna regelmatig contact. 
• Laat studenten niet los als ze 18 worden
  Blijf ook na de 18e verjaardag actief contact houden met studenten die ondersteuning nodig hebben.  
• Breng ondersteuningsbehoeften vroeg in beeld
  Door ondersteuningsbehoeften al vroeg te bespreken, kan een school beter aansluiten bij wat een student nodig heeft. 
• Help studenten bij financiële problemen
  Signaleer financiële problemen zo vroeg mogelijk.

Wat kunnen ouders doen?  

Scholen zijn wettelijk verplicht voor mbo-studenten die extra ondersteuning nodig hebben een ondersteuningsplan op papier te zetten. Hier komt in te staan waar hulp bij nodig is, op welke wijze de school rekening gaat houden met de hulpvraag en welke ondersteuning ze (kunnen) bieden.  

Als je kind 18 wordt, en behoefte heeft aan steun, kan je in het ondersteuningsplan laten opnemen dat de school je betrekt bij het maken van afspraken. Bij het opstellen van het ondersteuningsplan kan je kind de school hiervoor toestemming geven. 

Daarnaast kan je als ouder ook meepraten over het beleid van de mbo-school door deel te nemen aan de ouderraad. De ouderraad is een officieel adviesorgaan van de school dat de belangen van de student en de ouder behartigt. Lees hier meer over ouderbetrokkenheid op het mbo.