Onderwerp zoeken?

Typ hier uw onderwerp in

Home > Kennisbank > Examens > Staatsexamen

Staatsexamen.

Als je kind niet (meer) op een reguliere middelbare school zit en wel een diploma wil halen, dan is het staatsexamen een mogelijkheid. Dat examen is gelijkwaardig aan het examen van een ‘gewone’ school en bestaat uit twee verplichte onderdelen: het centraal examen en het college-examen.

Voor wie is het staatsexamen?

Sommige kinderen kunnen om verschillende redenen niet het reguliere examen doen. Bijvoorbeeld omdat je kind op speciaal onderwijs zit en de school geen examens afneemt, of omdat je kind is gezakt en niet meer op een middelbare school terecht kan. 

Het staatsexamen kan dan een uitkomst zijn. In de volgende situaties kan het verstandig zijn om voor het staatsexamen op te gaan:

  • Je kind wil alleen certificaten halen voor losse vakken
  • Je kind zit op het voortgezet speciaal onderwijs (vso)
  • Je kind zit op een particuliere school
  • Je kind gaat niet naar school, maar volgt wel onderwijs. Bijvoorbeeld door thuisonderwijs of IVIO
  • Je kind wil examen doen in een vak die de school niet aanbiedt, zoals Turks of Fries

Wat is het staatsexamen?

Via het staatsexamen kun je voor losse vakken examen doen. Het is mogelijk om staatsexamen in één of meerdere vakken te doen. Op die manier kan je kind certificaten halen of het examen over meer jaren spreiden. De behaalde cijfers blijven tien jaar geldig. 

Het is ook mogelijk om met alle losse vakken van het staatsexamen een volwaardig diploma te halen voor vmbo, havo of vwo. Die kun je na het behalen van alle relevante vakken aanvragen. Het staatsexamen bestaat uit twee onderdelen: het centraal examen en het college-examen.

College-examen

Het college-examen vervangt de schoolexamens in het gewone onderwijs. Het college-examen is meestal een mondeling examen, soms aangevuld met een schriftelijk of praktisch deel. 

De schriftelijke toetsen zijn in mei en juni. De mondelinge examens en de praktische examens zijn in juli. Voor het vso zijn de mondelinge examens van het college-examen in juni. 

De college-examens kunnen op een aantal locaties in Nederland worden afgelegd. Examens afleggen op de eigen reguliere school is niet mogelijk. Voor 1 april moeten de literatuurlijst of de werkstukken ingeleverd zijn. Meer informatie over de exameneisen en onderdelen per vak en niveau is te vinden op de website van Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO).

Centraal examen

Het centraal examen is een schriftelijk examen. Het is hetzelfde als het centraal examen op gewone scholen. Het wordt ook op hetzelfde moment afgenomen: in mei en juni. Het centraal examen kan op een aantal locaties in Nederland worden gemaakt. Op de eigen reguliere school kan dit niet.

Wie is verantwoordelijk voor de inschrijving?

Je kind is zelf ervoor verantwoordelijk dat om zich in te schrijven voor de staatsexamens die hij/zij/hen wil doen. Natuurlijk kan de school daarbij helpen, maar de leerling moet zichzelf inschrijven. Ook is je kind zelf verantwoordelijk voor een verklaring van het bevoegd gezag (school) dat er geen eindexamen binnen de reguliere school kan worden gedaan. Dit invulformulier kan bij DUO worden opgevraagd.

Voor het voortgezet speciaal onderwijs geldt dit niet. Dan gaat het inschrijven via de school.

Aanmelden voor het staatsexamen

Je kind kan (samen met jou) zich aanmelden voor het staatsexamen op de website van DUO. Dit kan van 15 oktober tot en met 31 december. De aanmelding is voor het direct volgende kalenderjaar waarin die examen wil doen. Houd er rekening mee dat je zelf voor de staatsexamens moet betalen.

Voorwaarden staatsexamen vmbo

Voor vmbo-bb, vmbo-kb en vmbo-gl gelden voorwaarden om staatsexamen te kunnen doen. Dat zijn de volgende:

  • Je kind staat ingeschreven bij een mbo-school.
  • Je kind is eerder gezakt voor het eindexamen vmbo.
  • Je kind heeft een eindcijfer van 6 of hoger behaald voor het beroepsgerichte vak.

Deze voorwaarden gelden niet voor leerlingen op het speciaal onderwijs. Deze leerlingen worden door de school aangemeld.

Hulpmiddelen en aanpassing staatsexamen

Heeft je kind extra tijd nodig voor het examen? Er wordt bij de afname van het staatsexamen rekening gehouden met de persoonlijke situatie van je kind. 

Naast extra tijd, kun je daarbij denken aan gesproken examenopgaven, braille of gebruik van eigen laptop. Vaak is daarbij een verklaring van een deskundige nodig. Dat kan in de vorm van een brief van een psycholoog, orthopedagoog, neuroloog of psychiater.

Meer informatie en oefenmateriaal

Wil je een indruk krijgen van het mondelinge of schriftelijke college-examen? Het College voor Toetsen en Examens heeft een informatief filmpje online gezet. 

Op de website van DUO staan de opgaven en correctievoorschriften van de afgelopen jaren. Deze zijn gesorteerd op niveau en vak. Dit is ideaal oefenmateriaal als je kind binnenkort staatsexamen gaat doen.

Veelgestelde vragen Staatsexamen.

Sommige kinderen kunnen om verschillende redenen niet het reguliere examen doen. Bijvoorbeeld omdat je kind op speciaal onderwijs zit en de school geen examens afneemt, of omdat je kind is gezakt en niet meer op een middelbare school terecht kan.

Via het staatsexamen haalt je kind voor ieder vak een examencertificaat. Zo kan je kind het examen over meerdere jaren spreiden en toch een diploma halen.

Het staatsexamen bestaat uit een college-examen en een centraal examen.

Om een indruk te krijgen van een mondeling college-examen heeft DUO een informatieve video gemaakt. Bekijk de video hieronder:

 

Ja, bij het staatsexamen wordt rekening gehouden met de persoonlijke situatie van je kind.

Bij het college-examen wordt zoveel mogelijk maatwerk geboden. Daarbij is speciale aandacht voor beperkingen en specifieke behoefte van je kind mogelijk.

Voor het centraal examen gelden de mogelijkheden zoals bij het centraal examen voor alle leerlingen. Lees hier meer over aanpassingen voor het centraal examen.

Oefenexamens en ander oefenmateriaal voor het staatsexamen vind je op de website van DUO.

Het centraal examen van het staatsexamen is op hetzelfde moment als alle andere centrale examens. Het eerste tijdvak loopt van dinsdag 14 mei t/m dinsdag 29 mei 2024. Het tweede tijdvak is van dinsdag 18 juni t/m dinsdag 25 juni 2024.

Het college-examen is van mei tot en met juli 2024.

Voor het staatsexamen gelden dezelfde eisen als voor het regulier examen. Bekijk welke eisen er gelden om te slagen.

Is aan alle voorwaarden voldaan? Dan kan je kind een diploma aanvragen. Op de website van DUO staat precies hoe dat moet.

Nee, er zijn geen aparte voorwaarden voor het staatsexamen vmbo, havo of vwo. Alle informatie over het vakkenpakket van het staatsexamen vmbo, havo en vwo kun je vinden op de website van DUO.

Ja, wanneer een kind in één vak examen wil doen, maar de school dit vak niet als examenvak aanbiedt, kan het kind staatsexamen in dit vak doen onder strenge voorwaarden.

Als een kind door omstandigheden het examen niet op de reguliere school kan maken, kan die zich via DUO aanmelden voor het staatsexamen.

Zie voor meer informatie de website van DUO.

De kandidaat moet zelf betalen voor de gekozen staatsexamen(s).

De kandidaat is zelf verantwoordelijk voor de inschrijving voor het staatsexamen. School kan hier wel bij helpen. Ook is de kandidaat zelf verantwoordelijk voor het aanvragen van een Verklaring Bevoegd Gezag. Deze aanvraag doe je bij DUO.

Nee, een kandidaat moet examen afleggen op een locatie van de
staatsexamens voortgezet onderwijs.

Gerelateerde onderwerpen

Dossier

Het eindexamenjaar

Het eindexamenjaar: een spannend maar ook leuk jaar voor je kind met veel feestelijke tradities.

Lees meer
Dossier

Cum laude slagen

Om cum laude te slagen moet je kind veel hoge cijfers halen. Wat betekent dit?

Lees meer
Dossier

Veelgestelde vragen Examens

Lees hier het antwoord op de meest gestelde vragen over het examen.

Lees meer
Dossier

PTA examenreglement

Lees in dit artikel alles over het programma voor toetsing en afsluiting (PTA).

Lees meer

Neem contact met ons op

We helpen u graag met al uw vragen.